Petşehri nasıl çalışır?

Kayıt açmaktan rozete, soy ağacından kayıp ilanına: sistemin hangi adımdan oluştuğu ve her adımda ne olduğu.

Petşehri bir soy kayıt sistemidir: saf kan kedi ve köpeklerin kaydını tutar, sahiplerinin belgelerini inceler ve kayıtları birbirine bağlar. Hayvan satışı yoktur — sitede fiyat alanı, ilan ücreti ya da öne çıkarma gibi bir şey bulunmaz ve eklenmeyecektir.

1. Hesap ve profil

Hesap açtıktan sonra hayvanının profilini oluşturursun: ad, tür, ırk, cinsiyet, doğum tarihi, renk, il ve varsa mikroçip numarası. Profil önce taslak durumundadır — sen yayına almadıkça kimse göremez.

Yayına aldığında profil /kedi/adi-a3f2 gibi kendi adresinde herkese açık olur. Adresin sonundaki altı karakter kayıt numarandır; soy ağacı bağlarken ve kayıt künyesinde bu numara kullanılır.

2. Rozetler — "incelendi", "doğrulandı" değil

Üç rozet var: mikroçip, pedigri belgesi ve sağlık testi. Her biri için ilgili belgeyi yüklersin, bir yönetici belgeyi inceler ve uygunsa rozet verilir.

Rozetler bilerek "incelendi" der, "doğrulandı" demez. Sebebi şu: Türkiye'de mikroçip kayıtlarını tutan PETVET'in herkese açık bir sorgulama servisi yok; KIF'in de çevrimiçi bir soy kütüğü sorgulaması bulunamadı (bkz. Mikroçip ve PETVET). Yani bir belgenin bize gösterildiğini ve incelendiğini söyleyebiliriz; resmî kayıtta gerçekten öyle yazdığını otomatik olarak teyit edemeyiz. Diyemeyeceğimiz şeyi de demiyoruz.

Yüklediğin belge herkese açık değildir; yalnızca incelemeyi yapan yönetici görür ve belgeler kalıcı olarak saklanmaz.

3. Soy ağacı

Hayvanının annesini ve babasını iki şekilde girebilirsin:

• Kayıtlıysa: ebeveynin Petşehri kayıt numarasını yazarsın ve iki profil birbirine bağlanır.
• Kayıtlı değilse: yalnızca adını yazarsın. Soy kaydında adıyla görünür, "kayıtsız" notuyla.

Kayıtlı bir ebeveyne bağlanma isteği, o profilin sahibinin onayına tabidir. Kimse senin hayvanını kendi soy ağacına senin haberin olmadan ekleyemez. Sistem ayrıca döngüleri engeller (bir hayvan kendi atası olamaz) ve soy ağacını üç kuşakla sınırlar.

4. Kayıt künyesi

Her kaydın yazdırılabilir bir künyesi vardır: kayıt numarası, kimlik bilgileri, inceleme durumu ve soy kaydı tek sayfada. Hayvanlarım → kaydı aç → "Künyeyi aç" yolundan ulaşılır.

Künye bir sertifika ya da resmî belge değildir ve öyle görünmez: mühür, imza alanı ya da "belge" ibaresi yoktur. Petşehri bir federasyon değil, bir kayıt sistemidir. Künye kendini mühre değil doğrulanabilirliğe dayandırır — kâğıdın altındaki adresten, kaydın gerçekten var olduğunu isteyen herkes kendisi görebilir. Mikroçip numarası künyeye basılmaz.

5. Eşleştirme

Çiftleştirme profilini açtığında hayvanın eşleştirme havuzuna girer. Sistem aynı ırktan, uygun yaştaki ve karşı cinsten kayıtları önerir. Talep gönderirsin, karşı taraf kabul ederse mesajlaşma açılır.

Bu bir satış ya da ücretli hizmet değildir; sitede para akışı yoktur. Bazı ırklarda eşleştirme hiç açılmaz — o ırkın sayfasında sebebiyle birlikte yazar.

Yakın akraba eşleşmesi engellenir

Soy ağacında ortak ata bulunan kayıtlar eşleştirmeye giremez. Engellenenler: anne-oğul, baba-kız, tam kardeş, üvey kardeş, büyükebeveyn-torun ve amca/dayı–yeğen. Birinci kuzenler engellenmez; eşleşebilirler ama sistem akrabalığı adıyla söyler.

Kural uydurma değil: KIF (Türkiye'nin FCI üyesi federasyonu) Üretim İzni Yönetmeliği "aynı anne-babadan doğan köpekler, anne-oğul, baba-kız eşleşmeleri yapılamaz" ve "eşleşecek köpeklerin bir nesil üstünde ortak köpek olmamalıdır" diyor. Aynı üçlüyü The Kennel Club kayda almaz, İsveç ve Norveç kennel kulüpleri yasaklar.

Kontrol yalnızca kayıtlı soy bağları üzerinden yapılabilir. Ebeveyni yalnızca adıyla girilmiş bir kayıtta akrabalık tespit edilemez — bu durumda sistem "akraba değiller" demez, "kontrol edilemedi" der.

Yaş sınırları

Her ırkın kendi asgari üreme yaşı vardır (ırk sayfasında yazılıdır). Azami yaş ise dişilerde 8, erkeklerde 9 — yine KIF üretim kuralı. Kısırlaştırılmış hayvanlar eşleştirmeye hiç girmez.

Yöneticiler mesajlarınızı okuyamaz. Bir mesajı şikayet ettiğinde yalnızca o tek mesaj incelemeye düşer; sohbetin geri kalanı görünmez.

6. Kayıp ilanı ve çip sorgusu

Hayvanın kaybolduysa profilinden kayıp ilanı açabilirsin. İlanda son görüldüğü il ve tarih bulunur; bulan kişi ihbar bırakabilir.

Kayıp sayfasında bir çip numarası sorgulanabilir. Sorgu, o numaraya ait açık bir kayıp ilanı varsa ilanı gösterir. Kayıtlı olmayan bir numarayla, kayıtlı ama kayıp olmayan bir numara aynı cevabı alır — böylece sorgu, bir numaranın sistemde olup olmadığını sızdırmaz.

7. Gözat

Keşfet sayfasında tür, ırk, şehir ve isimle arama yapabilir, "yalnızca incelenmiş kayıtlar" kutusunu işaretleyerek rozetli profilleri süzebilirsin. Bütün ırklara köpek ve kedi dizinlerinden, illere il dizininden ulaşılır.

Cevabını burada bulamadığın bir şey varsa sık sorulan sorulara ya da iletişim sayfasına bakabilirsin.